Linux sistemlerle kısıtlı süreli tecrübelerim oldu. Birçok kaynağı değerlendirdim ve bazı sürümleri çeşitli sürelerde denedim. Sadece sürümleri değil, sürümler içersindeki yazılımları da denedim. Açıkkaynak kodlu yazılımların birçoğunu, aralarında en önemli olanları hele hele test etme imkanım oldu.
Neticede linux tabanlı sistemlerin gayet kullanışlı ve güzel sistemler olduklarına karar verdim. Olumlu ve olumsuz yönleri ile ilgili bazı şeyler öğrendim. Bu öğrendiklerim bana tecrübe oldu. Her sistemde olduğu gibi linux sistemlerdeki bazı sorunları arada bir, çeşitli zaman ve mekanlarda dile getirdim.
Bu yazımda, daha doğrusu geyiğimde bir linux sistemin, NTFS olarak biçimlendirilmiş bir HDD partisyonuna neler yaptığını inceleyeceğiz. Ekleyeceğim görsellerin hiçbirisinde görsel hile, fotoşap motoşap kullanılmamıştır, olduğu gibi paylaşacağım.
Aşağıdaki görseli 9 Mart 2018'de çekmişim:
Resimde gördüğünüz şey, bir disk defragment yazılımının detaylı inceleme raporudur. Raporda;
kırmızı kareler parçalanmış dosyaları,
mavi kareler bütün yani sorunsuz dosyaları,
mor ve açık mor kareler MFT dosyalarını,
ve son olarak yeşiller yeri değiştirilemez dosyaları temsil etmektedir.
Resimde gördüğünüz parçalanmış dosya miktarı, belki de tarih rekorudur! Testler yapıldığında bu HDD'de bir teknik hata yoktu, kısacası cillop gibi bir disktir. Dolayısıyla parçalanma nedeni asla diskin teknik arızası değildir.
Bu disk, iki partisyona bölünmüş görülüyor; halbuki daha evvel daha fazla partisyonu vardı ve bu partisyonlardan birinde linux sistem kuruluydu. Daha sonraları bir sebeple diski düzenlemiş, sadece windows kurmuş idim. Yani bu disk, birkaç ay boyunca linux sistemle beraber kullanıldı, linux bu partisyona devamlı dosya attı. Yani indirdiğim dosyaları hep bu partisyona atıyordum, anladınız.
Birkaç ay boyunca diskin ne hale geldiğine dikkat edin. Herşey ama herşey kıpkırmızı olmuş, neredeyse bütün bir dosya yok, herşey parçalanmış.
Bu disk, aylarca windows tarafından kullanılmış olsaydı, asla bu kadar parçalanma olmazdı. Zannediyorum linux sistemlerin disk kullanımı ile ilgili teknik bir aksaklığından ya da eksikliğinden kaynaklanıyordur.
Hemen olaydan bir gün sonra, windows tarafında bir disk defrag işlemi yaptırmışım. Ultra defrag, Hemen tüm dosyaları birleştirmiş ve amiyane tabirle diski cillop gibi yapmış. Fotoğrafın çekiliş tarihi bir gün sonra yani 10 Mart 2018:
Fotoğrafa dikkat edin. Gayet temiz ve herşey olması gerektiği gibi. İdeal bir düzene bindirilmiş. Parçalı dosyaları birleştirildiği için kare adedi de azalınca, daha az dosya var gibi görünüyor. Yani size yalan söylemiyorum aynı disk, aynı yüzey, ama dağınıkken çok, toparlanınca az. Ne kadar güzel değil mi?
Birleştirme işlemi tamamlandıktan sonra, arada gereksiz bazı dosyalar olduğunu görerek çöp dosya temizliği yapıyorum:
Gördüğünüz gibi bazı açıklıklar oluştu. Bu açıklıklar yeni disk parçalanmalarına neden olacak ilerde. Neyse devam ediyorum. Bu HDD'yi sonradan, yine linux'lu bir sisteme depo diski olarak takıyorum. Yaklaşık 3 ay kadar kullanıyorum ve 04-06-2018'de bir foto daha almışım. Diskin son hali:
Disk, 3 ay sonunda yine zıvanadan çıkmış ve amiyane tabirle yavaş yavaş zınazçılıyor... Af buyrun kaba tabir kullanmaya meraklı değilim. Ama yazışırken mizah amacıyla sık başvururum.
Linux tarafında ve depo amacıyla kullanılmakta olan bir disk hakkında konuşuyoruz. Linux üzerinde çalışırken film falan indiriyordum o aralar. Hani sizinle paylaştığım film arşivi listesini o zamanlarda gerçek anlamda genişletiyordum. Tamam, bunu anladık. Ama nasıl oluyor da, indirilmekte olan bir dosya, diske doğru dürüst yazılamıyor? Windows, hangi programla indirirseniz indirin, veriyi eğer alan boşsa ve parçalamaya gerek yoksa dümdüz yazar ve bitirir. Ama görülüyor ki linux tarafında böyle olmuyor.
Yerli ve yabancı birçok linux forumunda şu olur: yeni bir üye gelir sorar, linuxda nasıl defrag yapılır? Ve yanıt gelir: linuxda defrag yapmaya gerek yoktur, çünkü linux öyle bir sistemdir kiiiiii, yani linux öyle bir yazar kiiiiiiiii, aklın şaşar. Öylesine mükemmel birşeydir...
İnatla araştırdım arkadaşlar. Nasıl olmaz?! Çünkü disk mekaniği, çalışma prensibi; herşeyi bir kenara bırakın, fizik kanunları böyle birşeyi kabul etmez. Veri, parçalanır; başka yolu yok!
Araştırmalarım neticesinde linuxda nasıl defrag yapılacağını öğrendim. Basit bir komut ile. Çoğu linux dağıtımında terminal tabanlı bir yazılım zaten yüklü geliyormuş. Bir iki komutla halledebiliyorsunuz ve gerçekten de, linux'un çalışma performansına etki ediyor.
Şimdi konumuza dönelim. Yukarıda linux sistemlerin NTFS formatlı bir diski ne hale getirdiğini kendi gözünüzle gördünüz. Kim bilir ext-4 kendi partisyonunu da ne hale getiriyordur ama maalesef bunu bize gösterebilecek bir program yok...
Peki bu sorun basit bir-iki komut ile düzeltilemez mi? Yani NTFS defrag komutuyla düzeltilemez mi? Tabi? Linux tarafında da defrag araçları vardır ve yapılabilir. Ancak asıl sorun bu değil. Asıl sorun şu: Niye? Nasıl?
Bu fotoları yıllardır saklıyorum. Nedeni çok karmaşık. Linux hataları ve eksi yönlerini logluyorum yıllardır. Bir başka nedeni de, bu tip şeylerle linuxcuların karşısına çıktığınız zaman adamı itin ..tüne sokuyorlar. Denemesi bedava. Şu halde hala sizinle yar yar yarışan trol kişilikli bir sürü partizan linuxcu, linux forumlarında gezinip bir sürü insanı ifrit etmeye devam ediyor. Ben de bunun gibi şeyleri biriktirip vakti geldiğinde kullanırım diye tutuyorum.
Bu başlığı açarken aslında lafı buraya getirmicektim ama bir şekilde yine sinirlendim af buyrun. İnsanın hayatı boyunca karşılaştığı haksızlıklar her bünyede farklı sonuçlar yaratır. Sen umursamazsın, o sallamaz, öbürü güçlüdür savaşır, ben ve benim gibiler de sinir hastası olur, yıllarca hatırlar. Dişini sıkar. Sigara yakar... İşte ben de böyleyim.
Neyse, linux kullanırken NTFS formatında partisyon ya da disk, mecbur kullanacaksınız. Çünkü bir standardı var bir defa, daha fazla cihaza uyumlu. Hem windowstan hem linuxdan erişilebilirliği var. Dolayısıyla linux tarafında diskinizin günden güne daha fazla parçalandığının bilincinde olun diye açtım başlığı. Arada bir windowsa geçip disk birleştirme yapmayı unutmayın. Birazdan linuxda disk defrag nası yapılır onun da linkini atıcam.
İyi çalışmalar...
3 ay falan döküntü bir laptop ile bir dağ evinde yaşadım ve gayet güzel vakit geçirdim. 
)
