Merhabalar forumdaşlar ve misafirler
Ara ara 10'lı paketler halinde linux terminal komutlarının anlatımı yapılacak ve konu başlığı Linux BT Terminal Komutları 1,2,3.... (n+1) şeklinde ayrı ayrı burada yer alacaktır.
İyi Okumalar
Linux BT Terminal Komutları -1
1.Komut:lspci -v
Tanımı:
lspci -v komutu sistemindeki donanımların tam listesini verir.Buradan donanımların (ekran kartı,ağ kartt,ses,usb) durumlarını gözlemleyerek sisteminizin donanımsal olarak stabil olup olmadığınıza bakabilirsiniz.
2.Komut:iwconfig
Tanımı:
iwconfig komutu sistemizin internet ağ bilgilerini ve bağlantı durumunu (yani o anda internete bağlı olup olmadığınzı ) denetler.
3.Komut:ifconfig
ifconfig komutu sistemizin ağ kartınızın (dahili veya harici olabilir) tam teşeküllü ayrıntılarını ve durumunu gösteren komuttur.
4.Komut:dmesg
dmesg komutu sisteminizin arka planında çalışan sistem bileşenlerini ve çekirdek bileşenlerin ramınızdaki durumunu (çalışıyor/çalışmıyor/askıda/durdurulmuş/devredışı) gösterir.
5.Komut:lsusb
lsusb komutu donamınıza bağlı usb flas bellek,usb mbr/gpt(sdd) harici disklerin bağlantı veri yollarını (Bus) görüntüler.Böylelikle dış donanımların sisteminize doğru şekilde /(root) dizine bağlananıp bağlanmadığınız kontrol edebilirsiniz.
6.Komut:iwlist
iwlist komutu kablosuz ağ hakkında detaylı bilgilendirme sunan bir komut tek başına kullanıldığında takılı ağ kartının wifi bus kısmının kontrolünü yapar.
Bu komutu aşağıdaki parametrelerle ayrı ayrı terminal ekranında yazıp çalıştırabilirsiniz.
frequency
channel
bitrate
rate
encryption
keys
power
txpower
retry
ap
accesspoints
peers
event
auth
wpakeys
genie
modulation
Bu parametrelerden önemli olanlar ;
1.iwlist keys : Sisteminizdeki ağ'a (ev ağı,şirket ağı gibi) bağlı bilgisayarların MAC adreslerini görebilirsiniz.Veya bir wifi ağının salt 8-bitlik temel şifresini makine kodlarıyla elde edebilirsiniz.
2.iwlist wpakey:Bu şekilde komut verdiğinizde ise modeminize atadığınız 256 Bitlik ALES şifresi görünür olacaktır.
3.iwlist event: Wifi ağı ile ilgili bilgiler reel zamanlı (run time) gösterilir.
7.Komut:nmcli dev wifi
nmcli dev wifi komutu o anda bağlı olduğunuz wifi ağı ile çevrenizdeki diğer kablosuz ağları ;
SSID:Kablosuz Ağ Adı
KIP:Kablosuz ağın sinyal alma gücü INFRA = Güç No şeklinde gösterilen bir sınıflandırma şeklidir.
Mesela
KIP>>Infra=4 ise 54 Mbit/sn >> Sinyal Gücü = 51
KIP >>Infra =4 ise 51Mbit/ >> Sinyal Gücü =32
Yukarıdaki iki sonuçtan altta ki kotasının sonunda adil kotanın başındadır. (yani servis sağlayıcı network ağını dengelemek için bu kullanıcının kotasının bir kısmını diğer kullanıcılara transfer etmiştir.Bu yöntemi ençok Türkiyede uygulayan TTNET'tir.Her ne kadar bunu inkar etselerde linux komutları yalan söylemez.)
SINYAL:Kablosuz ağın ağ alabilme gücü...
BARS:Ufak çubuk grafik....
GÜVENLİK:Kablosuz ağın şifreleme türü...
8.Komut:hdparm
hdparm komutu tehlikeli bir linux komutu olup ana disk'e gelen elektiriksel gücün 1 ila 255 arasında bir değer vererek disk'e binmiş RPM dönüş yükünü azaltan veya yükselten bir komut olup benim sık kullandığım parametresel komut ;
sudo hdparm -B 127 /dev/sda olup bu daha çok diskte bir bad sector (bozuk sektör olup olmadığını ) denetlemek için kullandığım bir komut yapısı olup bu riskli komutun windows karşılığı chkdsk /r /v komut kalıp yapısıdır.
Şimdi sizlere örnek bir sudo hdparm -B 127 /dev/sda komut çıktı göstereceğim;
$ sudo hdparm -B 127 /dev/sda
/dev/sda:
setting Advanced Power Management level to 0x7f (127)
SG_IO: bad/missing sense data, sb[]: 70 00 05 00 00 00 00 0a 00 51 40 7f 21 04 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00
APM_level = not supported
Bu yukarıdaki örnekte disk çıktısında;
setting Advanced Power Management level to 0x7f (127) satırı elektriksel güç sayısı yani rpm dönüş yük katsayısı
SG_IO: bad/missing sense data, sb[]: 70 00 05 00 00 00 00 0a 00 51 40 7f 21 04 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 satırında SG_IO ifadesi bu diskin MBR disk olamayıp GPT türü disk olduğunu yani daha basit anlatımla klasik hard disk değilde sdd disk olduğunu göstermekte olup "bad/missing sense data, sb[]: 70 00 05 00 00 00 00 0a 00 51 40 7f 21 04 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00 00" satırında 70.sektörün 5.bloluğun 51,40,21,04.kümelerinin hasarlı olduğu ve de 7f ile bilinmeyen iki küme arasında verilerin (muhtemlen 0a-7b arası bir veri) bölündüğünü ve bunu sorun oluşturduğu ifade etmektedir.
APM_level = not supported ifadesi atanmak istenen değeri diskin kabul etmediğini göstermektedir.Yani bu pc kullanıcının diski aşırı derece normalden hızlı dönmekte bu da zaman ya duraksamalara yol açtığını gösterir.
Buda benim HP-COMPAQ PRESARİO C700 NOTEBOOK FİJİTSU 160 GB sata-II karakterli diskin terminal komut çıktı.
/dev/sda:
setting Advanced Power Management level to 0x7f (127)
APM_level = 127
Eğer daha ayrıntılı (S.M.A.R.T) disk bilgisi almak isterseniz.
Bu aşağıda verilen bash shell programını deneyebilirsiniz.
Kod: Tümünü seç
#!/bin/sh
# Spin down drive(s) when idle and not mounted
# Put script in /etc/cron.hourly
drives="/dev/sda" # drive(s) to spin down (space separated)
IFS="$(printf '\n\t')" # remove newline from hdparm output
for hd in $drives
do
dstate=$(/sbin/hdparm -C $hd | /bin/grep -B 1 standby)
if [ $? -ne 0 ] # if not in standby
then # active/idle
/bin/grep $hd /etc/mtab 2>&1 > /dev/null
if [ $? -ne 0 ] # do standby if not mounted
then dstate=$(/sbin/hdparm -y $hd 2>&1)
fi
fi
if [ "$dstate" != '' ] # log unless mounted (null)
then echo $dstate | /usr/bin/logger -e
fi
done1.Bunu normal text editör'de yaztıktan sonra Dosya Farklı Kaydetten "HerhangiBirİsim.py" olacak şekilde; /etc/cron.hourly dizinine root olarak kopya ediniz.Sonra terminal ekranından
Kod: Tümünü seç
chmod +x /etc/cron.hourly/HerhangiBirİsim.pyDaha sonra bu dosya ;
Kod: Tümünü seç
. /HerhangiBirİsim.py2.Sistemde sadece ana disk mount halde olmalıdır.Harici usb flash veya usb hdd unmount bile olmalıdır.
3.Ve ana disk üzerinde hiçbir I/O işlemi olmamlıdır.(Veri okuma/yazma) disk boşta (Ide) olmalıdır.
Eğer hdparm komutunu "hdparm repair-sector" şeklinde yaparsanız Windows'un chkdsk /r içsel komutunu daha ayrıntılı olan bir zamanlar Win95/98/2000/Me çok sık kullanılan dış komut(C:\Windows\System32 klasörüne basit olarak Dos sürümüne bağlı olarak kopyalanıp MS-DOS komut satırında kullanılan komut çeşidi) SCANDİSK.EXE'nin yaptığı işlemin aynısını yapar ve uzundur işlem...
Yukarıdaki tüm işlemleri yaptıktan sonra terminalden Python konsolu üzerinden dosya okutulur ve çıktı alınır.Çıktı " /var/log/syslog" dizindeki syslog dosyasında bulunur.
Aşağıda bir örnek syslog dosyasının bir bölümü gösterilmiştir.
Jan 24 21:17:01 msata512-1610 CRON[25579]: (root) CMD ( cd / && run-parts --report /etc/cron.hourly)
Jan 24 21:17:02 msata512-1610 root: /dev/sda: issuing standby command
Jan 24 21:25:59 msata512-1610 smartd[678]: Device: /dev/sda [SAT], is in STANDBY mode, suspending checks
Jan 24 21:25:59 msata512-1610 smartd[678]: Device: /dev/sdb [SAT], SMART Usage Attribute: 194 Temperature_Celsius changed from 70 to 72
Jan 24 21:55:59 msata512-1610 smartd[678]: Device: /dev/sdb [SAT], SMART Usage Attribute: 194 Temperature_Celsius changed from 72 to 73
Jan 24 22:17:01 msata512-1610 CRON[25962]: (root) CMD ( cd / && run-parts --report /etc/cron.hourly)
Jan 24 22:17:01 msata512-1610 root: /dev/sda: drive state is: stand
9.Komut:uname
uname komutu sisteminizde kullandığınız linux dağıtımının sürüm no /çekirdek no ve donanım bileşenleri basit olarak ortaya koyan bir komut olup sık kullanılan komutsal kalıp yapısı; uname -a'dır
Örnek;
trwe_2012@notebookpc:~$ uname -a
Linux notebookpc 4.4.0-59-lowlatency #80-Ubuntu SMP PREEMPT Fri Jan 6 18:55:16 UTC 2017 i686 i686 i686 GNU/Linux
10.Komut:ping
ping komutu herhangi bir site için o sitenin gerçekten orada olup olmadığını N (sayı) adımda/sahte paket göndererek o sitenin doamin adresi üzerinden denetleyen bir komut'tur.Klayveden Ctrl + C komutu vermediğiniz taktirde sonsuz adet sahte paket gönderimi olacak bu da sitenin ağırlaşıp diğer kullanıcıların siteye ulaşımını engelleyecektir.Bu saldırı şeklinin adı DOS saldırısıdır.Tabii tek bilgisayar siteye zarar veremez ama 1000 adet makinanın siteye bu şekilde saldırdığını düşünün.Sonuç tam bir felaket olur site sahibi açısından.....
Örnek olarak;
trwe_2012@notebookpc:~$ ping https://www.sordum.net (Enter Tuşuna Basınız.)
PING https://www.sordum.net (173.254.28.82) 56(84) bytes of data.
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=1 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=2 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=4 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=5 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=6 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=7 ttl=50 time=256 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=8 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=9 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=10 ttl=50 time=255 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=11 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=12 ttl=50 time=255 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=13 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=14 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=15 ttl=50 time=259 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=16 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=17 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=18 ttl=50 time=255 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=19 ttl=50 time=254 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=20 ttl=50 time=255 ms
64 bytes from just82.justhost.com (173.254.28.82): icmp_seq=21 ttl=50 time=254 ms
^C (Ctrl +C ile sonlandırıldı işlem)
--- https://www.sordum.net ping statistics ---
21 packets transmitted, 20 received, 4% packet loss, time 20025ms
rtt min/avg/max/mdev = 254.054/255.005/259.586/1.288 ms
trwe_2012@notebookpc:~$
21 adımda sonlandırılmış ve sonuçlar https://www.sordum.net ping istatisliği olarak aşağıda verilmiştir.Bu komutun pc kullanıcısı açısından önemi bir siteye ulaşım zamanın öğrenilebilmesidir.
Bu makale Bilgiler Yönünden GNU Açık Kaynak Lisansına anlatım yönünden https://www.sordum.net/forum.php site aittir.