yükselten bellek kıtlığının bu yılın geri kalanında ve 2027'ye kadar daha da kötüleşmesi ve olası bir rahatlamanın 2028'e kadar gelmemesi bekleniyor. Üreticiler ve sektör analistleri bu artışı büyük ölçüde yapay zeka altyapısı talebine bağlarken, Kaliforniya'da açılan yeni bir dava, DRAM ve NAND üretiminde hakim konumda olan üç şirketi bu koşullardan yararlanmak ve fiyatları yapay olarak şişirmek için komplo kurmakla suçluyor.

Bellek endüstrisi danışmanı ve eski Samsung Çin yöneticisi Ethan Tan, Jefferies Equity Research analistlerine yaptığı son bilgilendirme toplantısında, bellek fiyatlarının 2026 yılının üçüncü çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre %40 ila %50, dördüncü çeyreğinde ise %30 ila %40 daha artmasını beklediğini söyledi. Bu rakamlar, Batılı yatırımcıların ve Jefferies'in kendi iç araştırmalarının önceki tahminlerini önemli ölçüde aşıyor.

Samsung, SK Hynix ve Micron birlikte dünyanın DRAM ve NAND üretiminin neredeyse tamamını gerçekleştiriyor ve bu da yapay zeka veri merkezlerinde tüketici bilgisayarlarına, akıllı telefonlara veya oyun konsollarına kıyasla çok daha yüksek kar marjları sağlıyor.



Veri merkezi talebinin şu anda üç şirketin toplam üretim kapasitesini aşmasıyla birlikte, fiyatlar dört yılda %700'e varan oranda arttı. Bunun sonucunda tüketici belleği aşırı pahalı hale geldi ve Apple, Sony ve Microsoft gibi şirketler de fiyatlarda ciddi artışlar yaptı.

Tan'ın hesaplamalarına göre, yarı iletken üretim teknolojilerindeki gelişmeler 2026'da arzı yalnızca %7 ila %8 oranında artıracağından, kıtlık gelecek yıla kadar devam edecek ve fiyatlar yıllık %40 ila %45 oranında daha da artabilir. Artan arz ve azalan yapay zeka talebinin birleşimi, fiyatları 2028'de %15 ila %20 oranında tekrar düşürebilir.

Ayrıca, CXMT gibi Çinli tedarikçilerin etkisinin 2026 ve 2027 yıllarında sınırlı kalması bekleniyor; bunun başlıca nedeni, yerli üreticilerin yeni nesil çiplerin üretimi için gerekli olan EUV litografi gibi gelişmiş üretim tekniklerine erişiminin olmamasıdır.



Performans testleri , CXMT'nin DDR5 RAM'inin tüketici bilgisayarları için zaten kullanılabilir olduğunu gösteriyor ve Apple, kara listeye alınmış şirketten tedarik izni almak için ABD hükümetine lobi yapıyor . Ancak CXMT, yakın vadede DDR6 veya HBM3E'ye geçemeyecek. Bununla birlikte Tan, Çin'in yerli NAND teknolojisinin 2028 yılına kadar sektörün geri kalanıyla eşit seviyeye ulaşmasını bekliyor.

Kaliforniya'dan 17 davacıdan oluşan bir grup, durumun en azından kısmen kasıtlı olduğunu savunuyor. Law360'ın haberine göre, yeni bir dava Samsung, SK Hynix ve Micron'u rekabeti engelleyici bir şekilde fiyatları şişirmek için DRAM arzını kasıtlı olarak kısıtlamakla suçluyor. Garciaguirre ve diğerleri ile Samsung Electronics Co., Ltd. ve diğerleri arasındaki davada, davacılar üçlüyü, fiyatlar yükselirken bile DRAM üretimini kısıtlamak, kapasiteyi HBM sunucu belleğine kaydırmak ve fiyatları daha da yükseltmek için geleneksel tedarik kanallarını ortadan kaldırmakla suçluyor. Temel argümanları şu: Gerçekten rekabetçi bir piyasada, en az bir üretici yükselen fiyatlara yanıt olarak üretimini artırır ve diğerlerini de bir tepki vermeye zorlardı.



Bu dava aynı zamanda, gelişmiş DRAM ve NAND üretimini yalnızca üç oyuncunun elinde tutan devasa giriş engelini de vurguluyor. Üretim tesisleri kurmak on milyarlarca dolara mal oluyor, yıllar sürüyor ve on yıllarca birikmiş ticari sır gerektiriyor. ABD ihracat kontrolleri ayrıca CXMT gibi Çinli şirketlerin en gelişmiş üretim ekipmanlarını edinmesini engelliyor.

Dava ilerlerse, bu yaklaşık 30 yıl içinde yaşanan en az üçüncü bellek fiyat sabitleme skandalı olacak.

Samsung, SK Hynix (o zamanki adıyla Hynix), Micron ve artık faaliyet göstermeyen Infineon ve Elpida'nın DRAM bölümleri, 1998 ile 2002 yılları arasında fiyatları sabitlemek için komplo kurmaktan suçlu bulundu; Samsung 300 milyon dolar, SK Hynix ise 185 milyon dolar para cezası ödedi.

Aynı üç dev şirket, 2010'ların sonlarında fiyatların fırlamasıyla tekrar şüphe altına girdi; bu durum 2018'de ABD'de bir toplu dava açılmasına yol açtı, ancak dava yeterli kanıt bulunmaması nedeniyle temyizde reddedildi ve Çin hükümeti tarafından da bir soruşturma başlatıldı.

Kaynak :
https://www.techspot.com/news/112934-ra ... 50-q3.html

Yapay zeka fiyaskosu var olduğu sürece yükselmesinin hiç durmayacağını tahmin ediyorum.